حوثی ها مشتاقانه تماشاگر اختلافات میان ائتلاف سعودی-اماراتی هستند

تام اوکانر

پایگاه اینترنتی نیوزویک

عربستان سعودی و امارات عربی متحده ممکن است در پیگیری هدف مشترک خود مبنی بر شکست یک گروه شورشی در یمن، شرکای نزدیک باشند، اما با توجه به شکل گیری درگیری های خشونت آمیز میان متحدان آنها در یمن، منافع واگرای این دو کشور اکنون رویاروی یکدیگر قرار گرفته است.
درگیری های خشونت آمیز میان محافظان عبد ربه منصور هادی رئیس جمهور تبعیدی یمن که مورد حمایت عربستان سعودی قرار دارند، و جدایی طلبان شورای انتقالی جنوب که مورد حمایت امارات عربی متحده قرار دارند، روز پنجشنبه در بندر جنوبی عدن برای دومین روز ادامه داشت. هر دو گروه با گروه شورشی مسلمانان شیعه زیدی موسوم به حوثی ها یا انصار الله مخالف هستند. این گروه مظنون به دریافت حمایت از ایران است، اما جدایی طلبان جنوب خواهان تحقق استقلال جنوب یمن هستند؛ همان گونه که در فاصله سالهای ۱۹۶۷ تا ۱۹۹۰ شاهد آن بودیم.
دولت هادی، امارات عربی متحده را به حمایت از ادعاهای جدایی طلبانه جنوب متهم کرده است. هر چند دو طرف دست کم یک بار در سال گذشته با یکدیگر جنگیدند، درگیری های خونین اخیر در حالی رخ می دهد که شاهد وقوع مجموعه ای از تحولات هستیم که روابط میان ابوظبی و ریاض را مورد آزمون قرار داده است.
وزارت امور خارجه آمریکا روز پنجشنبه در بیانیه ای اعلام کرد: “آمریکا در خصوص وقوع خشونت و درگیری های مرگبار در عدن بسیار نگران است. ما از همه طرفین می خواهیم تا از وخامت اوضاع و تشدید درگیری های خونین پرهیز کنند، و اختلافات خود را از طریق گفتگو حل و فصل کنند.”
در ادامه این بیانیه آمده است: “تحریک به اختلافات و خشونت های بیشتر در یمن، تنها باعث تشدید درد و رنج مردم یمن و ادامه یافتن درگیری ها خواهد شد. گفتگو، تنها مسیر دستیابی به یمن پایدار، متحد و شکوفا است.”
در حالی که صدای شلیک مسلسل ها در عدن به گوش می رسد، شبکه خبری بی بی سی در گزارشی اعلام کرد روز پنجشنبه یک شهروند در این شهر بر اثر اصابت گلوله سرگردان کشته شد. این در حالی است که روز قبل، دست کم سه نفر در جریان درگیری ها در این شهر کشته شدند. آسوشیتد پرس نیز روز چهارشنبه ادعا کرد یک تن از محافظان ریاست جمهوری کشته شده است. خبرگزاری فرانسه نیز اعلام کرد دو تن از جدایی طلبان جنوب در درگیری ها کشته شده اند.
دور اخیر ناآرامی ها زمانی آغاز شد که یک موشک منسوب به حوثی ها هفته گذشته رژه شبه نظامیان در جنوب را هدف قرار داد. بر اثر اصابت این موشک، دهها نفر از جمله شماری از جدایی طلبان نیروهای «کمربند امنیتی» کشته شدند. شورای انتقالی جنوب در نهایت مقصر این حادثه را یک گروه حامی دولت و اسلامگرا موسوم به «اصلاح» معرفی و ادعا کرد این حمله با هدف تضعیف موقعیت جدایی طلبان در این شهر راهبردی صورت گرفته است.
درگیری های مسلحانه سپس در مراسم تشییع نیروهای جنوب رخ داد. در پی برگزاری یک جلسه فوق العاده شورای جنوب به رهبری هانی علی بن بریک، بیانیه ای منتشر شد و در آن “از مردم جنوب و مقاومت آنها خواسته شد تا به سمت کاخ معاشیق راهپیمایی کنند و دولت تروریسم و اشغال را که با حزب تروریست اصلاح متحد است سرنگون کنند، و به اقدامات آن علیه مردم پایان دهند.”
در این بیانیه، هادی به عنوان رئیس جمهور شناخته شده و تعهد وی به ادامه جنگ مورد حمایت عربستان سعودی و امارات عربی متحده علیه حوثی ها تایید شده است. با وجود این، و با توجه به تشدید تنش ها و تبادل آتش، محافظان ریاست جمهوری هادی موظف به دفاع از کاخ ریاست جمهوری شدند.
احمد المیسری وزیر کشور یمن روز پنجشنبه در پیامی توییتری نوشت “ما اقدامات غیر مسئولانه گروه های شورای انتقالی را، که شامل استفاده از سلاح های سنگین و تلاش برای حمله به نهادهای حکومتی می شود، نفی می کنیم.”
جنگ در یمن، ریشه در اعتراضات موسوم به بهار عربی سال ۲۰۱۱ دارد که گریبانگیر خاور میانه و شمال آفریقا شد. تظاهرات گسترده به سرنگونی علی عبد الله صالح رئیس جمهور یمن در سال ۲۰۱۲ منتهی شد، و هادی جای او را گرفت. سپس شورش های دیگر توسط حوثی ها و القاعده، علیه وی صورت گرفت و یمن را با ناپایداری بیشتری روبرو کرد.

حوثی ها توانستند صنعا پایتخت یمن را اوایل سال ۲۰۱۵ به تصرف خود در بیاورند، و هادی را به فرار به عدن وادار کنند. این در حالی بود که عربستان سعودی، متحدان عرب را برای تشکیل ائتلافی با هدف بمباران شورشیان در ماه مارس بسیج کرد. در پی این وقایع، یمن دچار بن بست شده است و مردم این کشور از بیماری های مزمن و سوء تغذیه رنج می برند. شمار قربانیان غیر نظامی در این کشور نیز رو به افزایش است و سازمان ملل متحد شرایط یمن را “بدترین بحران انسانی در جهان” توصیف کرده است.
آمریکا نیز پیشنهاد حمایت های عمده از ائتلاف سعودی را مطرح کرده است. در پی طرح اتهامات مداوم در خصوص نقض حقوق بشر و رابطه با ائتلاف سعودی، القاعده و دیگر گروه های اسلامگرا، دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا، پنتاگون را وادار به خارج شدن از این درگیری ها کرد. واشنگتن اکنون ریاض را به عنوان نقطه ای حیاتی در تلاش های خود برای منزوی کردن تهران می داند. واشنگتن همچنین جنگ در یمن را به عنوان میدان نبردی فعال می بیند که می تواند در تحقق این هدف مؤثر باشد، هر چند حوثی ها و مقامات ایران داشتن هر گونه رابطه را تکذیب می کنند.
امارات عربی متحده نیز به عنوان یک متحد مهم علیه ایران شمرده می شود، هر چند ابوظبی در سال ۲۰۱۶ تنها اقدام به کاهش سطح روابط خود با تهران کرد ، و بر خلاف ریاض این روابط را به طور کامل قطع نکرد. اما در پی تشدید تنش ها میان آمریکا و ایران در خلیج فارس، امارات عربی متحده موضع کاملا متفاوتی در پیش گرفت.
نخست آنکه عبد الله بن زاید آل نهیان وزیر امور خارجه امارات عربی متحده، در ماه ژوئن گذشته از مقصر دانستن ایران در خصوص حملاتی که به نفتکش ها در دریای عمان صورت گرفت، خودداری کرد. بدین ترتیب، وی مسیری متفاوت از موضع مشترک آمریکا و عربستان سعودی در پیش گرفت. انور قرقاش وزیر مشاور در امور خارجه امارات عربی متحده ماه گذشته تایید کرد که این کشور، قصد دارد حضور نظامی خود در یمن را کاهش دهد؛ به خصوص در بندر مورد مناقشه الحدیده. مقامات گارد ساحلی امارات نیز پس از دیدار با نیروهای مرزبانی ایران، یادداشت تفاهمی را با موضوع امنیت دریایی مشترک به امضا رساندند.
امارات عربی متحده تلاش کرده است بحث درباره اختلاف با عربستان سعودی را بی اهمیت نشان دهد. قرقاش حتی هفته گذشته ظاهراً اعلام کرد ابوظبی در حال صرف نظر کردن از کاهش نیروها در یمن است. پس از وخامت اوضاع در عدن طی چهارشنبه گذشته، وی در پیامی توییتری نوشت “تحولات اطراف کاخ معاشیق نگران کننده است، و درخواست برای حفظ آرامش ضروری است.” وی همچنین نوشت “وخامت اوضاع نمی تواند گزینه ای پذیرفتنی پس از عملیات تروریستی منزجر کننده در عدن باشد” و اینکه “چارچوب سیاسی، ارتباطی و گفتمانی برای مقابله با سرسختی ها و وخامت اوضاع که نمی تواند از طریق توسل به زور حل و فصل شود، ضروری است.”
حوثی ها نیز به نوبه خود، مشتاقانه تماشاگر اختلافات میان ائتلاف سعودی-اماراتی هستند. محمد علی الحوثی از مقامات شورای عالی سیاسی چهارشنبه در توییتی نوشت “پس از هشدار مزدوران مبنی بر وخامت اوضاع در عدن، آیا لاف زدن ها ادامه خواهد داشت؟ یا آنکه همچون گلوله برف ذوب خواهد شد؟ هیچ نجاتی برای فرمانداری های اشغال شده متصور نیست، مگر به واسطه اخراج اشغالگران و پایان هر گونه رابطه با آنها.”
یک روز بعد، این گروه حملات فرا مرزی خود را تشدید کرد، و بار دیگر جنگ را به سمت عربستان سعودی کشاند. حوثی ها روز پنجشنبه مسئولیت دو حمله به فرودگاه بین المللی ابها را با استفاده از پهپادهای «قاصف ۲-ک» به عهده گرفتند و اعلام کردند این حملات “در پاسخ به جنایات خشن و محاصره مردم بزرگ یمن” صورت گرفت.

(Visited 105 times, 1 visits today)

پاسخی بگذارید