آمریکا به سوی دوران جنگ سرد با چین پیش می رود

مایکل بندر

وال استریت ژورنال(امریکا)

در پی بن بست در گفتگوهای تجاری و کم رنگ شدن کمک چین برای مهار رفتارهای کره شمالی، دولت ترامپ موضع خصمانه تری علیه پکن در پیش گرفته است.
دولت ترامپ عزم خود را برای مقابله با دولت چین که به باور کاخ سفید سال ها به گونه ای لگام گسیخته در زمینه های نظامی، اقتصادی و سیاسی رفتاری تهاجمی داشته، جزم کرده است و بیم آن می رود که روابط پکن – واشنگتن به شدت تیره شود.
در هیجده ماهی که از زمان روی کار آمدن دولت ترامپ می گذرد، روابط پکن – واشنگتن بیشتر به گفتگو درباره چگونگی مهار کره شمالی و ایجاد تعادل در تجارت این دو قدرت بزرگ جهان اختصاص داشته اشت. اکنون که دولت ترامپ برای رسیدن به توافق با کره شمالی نیازی به کمک های چین ندارد، موضع خصمانه خود علیه پکن را آشکار کرده است.
سخنان ومصاحبه های مقامات کاخ سفید نشان می دهد که موضع تهاجمی دولت ترامپ علیه چین رویکردی آگانه و از پیش تدارک دیده شده است و در واقع، نشان دادن موضوع واشنگتن در قبال پکن، در آستانه دیدار ترامپ با شی جین پینگ، رئیس جمهور چین در ماه نوامبر است.
مایک پنس ، معاون ترامپ در سخنرانی خود درباره روابط آمریکا و چین با موضع گیری شدید علیه پکن گفت دولت چین باید بداند که ترامپ رئیس جمهوری نیست که عقب نشینی کند.
روز چهار شنبه گذشته وزارت خزانه داری آمریکا تدابیر تازه ای در زمینه محدود کردن سرمایه گذاری در چین اتخاذ کرد و وزارت انرژی آمریکا نیز صدور فناوری های جدید هسته ای به چین را ممنوع کرد.
شتاب دولت ترامپ در اتخاذ تدابیر ضد چین مقامات پکن را به شگفتی واداشته و تلاش هایی از سوی دولت چین برای ایجاد ثبات در مناسبات خود با آمریکا در جریان است.
ژو فنگ، کارشناس روابط چین و آمریکا در دانشگاه نانجینگ می گوید آمریکا در همه جبهه ها به رویارویی با چین برخاسته است. این کار شناس می گوید پکن باید کاملا از خود خویشتنداری نشان دهد چون بروز جنگ سرد بین دو طرف به هیچ وجه به نفع چین نخواهد بود.
سیاست دولت آمریکا در قبال چین به شدت با رویکرد دولت های پیشین آمریکا از سال ١٩٧٩ تا دوران ریاست جمهوری ترامپ تفاوت دارد. دولت آمریکا همواره براین باور بوده است که نظام حکومتی چین در زمینه سیاسی و اقتصادی به تدریج به سوی لیبرالیسم حرکت خواهد کرد اما اکنون دولت ترامپ به شدت در برابر پکن جبهه گرفته است.
علت تغییر موضوع دولت آمریکا از قرار، تغییر سیاست های دولت چین از زمان روی کار آمدن شی جین پینگ در سال ٢٠١٢ تا کنون است . واشنگتن بر این باور است که در دوران رئیس جمهور کنونی چین، سیاست دولت این کشور بیش از پیش، هم در عرصه سیاسی و هم اقتصادی مرکز گرا شده است.
در سند راهبرد امنیت ملی آمریکا که دسامبر سال گذشته منتشر شد، چین در ردیف کشورهایی همچون کره شمالی و ایران و گروه های تروریست جهادی قرار گرفته و عمده ترین تهدید علیه آمریکا تلقی شده است.
ترامپ در اوایل راه یافتن خود به کاخ سفید روابط دوستانه ای با همتای چینی خود داشت اما مشاوران وی توانسته اند رویکرد وی را به سمت موضعی خصمانه علیه پکن سوق دهند.
دولت آمریکا ماه گذشته سازمان نظامی چین و رئیس این سازمان را به علت خرید جنگنده های سوخو-٣٥ و سامانه دفاع ضد موشک اس – ٤٠٠ از روسیه، تحریم کرد و این اقدام خشم پکن را بر انگیخت.
چندی پیش، وزیر امور خارجه چین در سخنرانی خود در شورای روابط خارجی گفت ترس آمریکا از تلاش چین برای دستیابی به سیطره جهانی، اشتباه بزرگ راهبردی است.
با انیکه انتظار می رود دیدار ترامپ و رئیس جمهور چین در ماه نوامبر احتمالا به آرام تر شدن جو روابط پکن- واشنگتن منجر شود اما بعید به نظر می رسد که تغییری چشمگیر در موضع آمریکا در قبال چین ایجاد شود.
قرار بود جیم ماتیس وزیر دفاع آمریکا در ماه جاری به پکن سفر کند اما اختلاف درباره دستور کار گفتگوهای دو طرف موجب شد تا این سفر لغو شود.
ترامپ در کارزار انتخاباتی خود در سال ٢٠١٥ در کارولینای جنوبی گفت ما زمامداران چین را شکست خواهم داد و بر این کشور چیره خواهم شد.
در پی پیروزی ترامپ در انتخابات، هنری کیسینجر وزیر خارجه پیشین آمریکا به پکن سفر کرد و پس از بازگشت به واشنگتن گفت حامل پیام گرم رئیس جمهور چین به ترامپ است و از ترامپ خواست تا در دیدگاه خود درباره پکن تجدید نظر کند.
جان بولتون، مشاور امنیت ملی کاخ سفید همواره از سیاست تهاجمی علیه پکن حمایت کرده و از متیو پوتینگر مشاور ارشد کاخ سفید در امور آسیا خواسته است تا سیاستی سخت گیرانه در قبال چین را تبلیغ کند.
مشاور کاخ سفید در امور آسیا ماه گذشته در سخنرانی خود در سفارت چین در واشنگتن گفت ما چین را رقیب خود می دانیم و رقابت معنی خاص خود را دارد.


مترجم: داود حیدری

پاسخی بگذارید