تاریخ: ۲۱:۵۴ :: ۱۳۹۶/۱۱/۲۰
تاکتیک ترامپ علیه ایران نتیجه نمی‌دهد

 سیدحسین موسویان

نشنال اینترست

«دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در سخنرانی سالانه در کنگره آمریکا با وحشتناک خواندن برجام، از کنگره خواست که نقایص آن را برطرف کند. وی قبلا اروپا و کنگره را تهدید کرده بود که درصورت عدم اقدام، از برجام خارج خواهد شد. با این تهدیدات به نظر می‌رسد که سرنوشت برجام به توافقات آتی اروپا و آمریکا بستگی دارد.

با وجود این که اروپایی‌ها ترامپ را برای حفظ برجام تحت فشار قرار داده‌اند، اما در مورد موضوعات موشکی و نقش منطقه‌ای ایران، آمریکا را همراهی و در این مورد اقدام به تشکیل یک گروه کاری مشترک با آمریکا نموده‌اند. هدف ترامپ از تهدید خروج از برجام، این است که به بهانه موضوعات موشکی و منطقه‌ای، تحریم‌های چندجانبه بین‌المللی جدید علیه ایران اعمال کند. با وجود این که دکتر کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی ایران گفته که درصورت پایبند بودن اروپا به برجام، ایران نیز به تعهداتش پایبند خواهد ماند، اما درصورتی که اروپا در اعمال تحریم های جدید علیه ایران به بهانه موضوعات موشکی و منطقه‌ای آمریکا را همراهی کند، برجام عملا سقوط خواهد کرد.

واقعیت این است که سیاست‌های فعلی ترامپ، روند مناسبات اقتصادی جهانی با ایران را کند کرده و لذا اگر اروپا مایل به حفظ برجام است، باید با امتیازات بیشتر به ایران، خلاء فعلی ایجاد شده بر اثر کارشکنی ‌های آمریکا را پر کند؛ نه این که آمریکا را برای فشار بیشتر علیه ایران همراهی کند. قرار دادن ایران در موقعیتی که به تمام تعهداتش پایبند باشد اما از مزایای اقتصادی برجام محروم شود ، به معنی مرگ برجام خواهد بود و این دقیقا همان چیزی است که ترامپ از ابتدا به دنبال آن بوده است.
ترامپ تصور می‌کند آمریکا با تشدید فشار هم می‌تواند به اهداف بلندمدت خود دست یافته و هم برجام را تغییر دهد. این تصور منجر به تشدید خطرناک خصومت ‌ها خواهد شد.
در دوران ریاست‌جمهوری بوش و دوره اول اوباما ، سیاست تشدید تحریم و فشارحداکثری اعمال شد اما ایران به موازات افزایش تحریم‌ها ، برنامه هسته ‌ای خود را گسترش داد ؛ تا جایی که یک ماه با نقطه گریز فاصله داشت. این درس از تجربه دوران مذاکرات هسته ‌ای نشان می دهد که تصورات ترامپ برای افزایش فشار در مورد موضوعات موشکی و منطقه‌ای نیز نتیجه معکوس داشته و نهایتا بحران تشدید خواهد شد زیرا ایران برای تأمین منافع ملی خود دست روی دست نخواهد گذاشت. برای مثال ایران در شرایط فعلی به طور داوطلبانه برد موشکی خود را به ۲۰۰۰ کیلومتر محدود کرده است اما در صورت تشدید اعمال تحریم‌های جدید ، همان‌طور که یک فرمانده نظامی گفته ، ایران می تواند برد موشکی خود را افزایش دهد. همچنین ایران ممکن است در پاسخ به فشارهای غرب ، اتحاد نیروهای ضد غرب در منطقه را تقویت کند.
دلیل حصول توافق هسته‌ ای این بود که اوباما تصمیم گرفت که مسیر جنگ و افزایش تهدید و فشار را کنار گذاشته تا دوطرف بتوانند امتیازات خود را از طریق مذاکره نقد کنند. با چنین مذاکراتی هر دو طرف فرمول میانه‌ای را توافق کردند به نحوی که آمریکا و قدرت های جهانی حقوق هسته ای ایران ازجمله غنی سازی را پذیرفتند و ایران هم اقدامات لازم درمورد شفافیت و اعتماد سازی برای اطمینان از ماهیت صلح آمیز برنامه هسته ای اش را پذیرفت.
لذا اگر اروپا و آمریکا مایل به همکاری ‌های منطقه ایران هستند ، باید با احترام به حق حاکمیت ، نگرانی های مشروع امنیتی تهران را درک نموده و به حقوق دفاعی ایران احترام بگذارند. نقش اروپا و آمریکا باید در جهت تامین صلح و ثبات ، بالانس قدرت بین قدرت‌ های منطقه ‌ای و بهبود روابط کشور های درگیر همچون ایران و عربستان باشد ؛ نه این‌ که آتش بیار معرکه شده ، به خصومت ‌ها در منطقه دامن زد و روند مسابقه تسلیحاتی در منطقه را تشدید کنند.
در این راستا آمریکا و اروپا باید درک کنند که تخریب برجام به صلح و ثبات در منطقه کمک نخواهد کرد بلکه باید ضمن حفظ برجام، باید از ظرفیت ‌های آن برای عاری‌سازی خاورمیانه از سلاح‌های کشتار جمعی استفاده کنند. برجام نشان داد که تعامل سازنده بین ایران و غرب امکان ‌پذیر است ؛ به شرطی که دو طرف با درک منافع مشروع یکدیگر ، به دنبال راه حل برد – برد باشند. نهایت این که بدون اجرای کامل و صحیح برجام، ایران اعتمادی به مذاکره در سایر زمینه‌ها نخواهد داشت.»

پاسخی بگذارید