تاریخ: ۱۳:۴۲ :: ۱۳۹۶/۰۴/۲۵
خطر بروز موج جدیدی از تنش ها در اراضی اشغالی

گیل یارون

دی ولت آلمان


اسرائیلی ها و فلسطینی ها به تازگی به پیشرفت هایی دست یافته بودند اما حمله به حرم شریف، مکانی مقدس برای یهودیان و مسلمانان، بار دیگر این مسئله را آشکار کرد: افراط گرایان می خواهند از این امر جلوگیری کنند.
صبح روز جمعه حمله ای در حساس ترین مکان در سرزمین مقدس صورت گرفت که امکان دارد موجب بروز موج جدیدی از خشونت ها شود. سه عرب فلسطینی در باب الاسباط در بخش قدیمی بیت المقدس با نیروهای پلیس اسرائیلی رو در رو شده و از فاصله ای نزدیک به دو مقام عرب اسرائیلی شلیک کردند. عاملان این حمله – اعضای خانواده ای از شهر ام الفحم واقع در کرانه باختری رود اردن که ساکنان آن به طور عمده فلسطینی هستند – به حرم شریف در همان نزدیکی که از دید یهودیان مقدس ترین مکان و از دید مسلمانان سومین مکان مقدس به شمار می رود، گریختند.
در آنجا یک درگیری بین طرفین رخ داد که در نتیجه سه عامل حمله در گردشگاه بزرگ منتهی به آن، به ضرب گلوله کشته شدند. نیروهای امنیتی شهر قدیمی اورشلیم را محاصره کرده و سپس پلیس به پاکسازی حرم شریف و جستجو برای سلاح های بیشتر پرداخت. به همین خاطر، برای اولین بار از سال ٢٠٠٠ نماز جمعه در مسجد الاقصی برگزار نشده و این منطقه تا اطلاع ثانوی مسدود و تعطیل شده است.
مفتی اعظم بیت المقدس برای مدت کوتاهی توسط پلیس بازداشت شد.
حماس در نوار غزه این حمله را “عمل قهرمانانه ای” خواند که “وحدت فلسطینی ها” را ثابت می کند. سایر سازمان های فلسطینی از جمله فتح و همچنین محمد احمد حسین، مفتی بیت المقدس فراخوانی برای رفتن به حرم شریف دادند. به هنگام ظهر در دروازه های بخش قدیمی شهر نخستین درگیری ها بین پلیس و مسلمانانی رخ داد که می خواستند به این مکان مسدود شده وارد شوند. در اوایل بعد از ظهر [مفتی] حسین به گفته پسرش توسط پلیس اسرائیل دستگیر اما چند ساعت بعد دوباره آزاد شد.
این واقعه در حالی رخ داد که روزهای گذشته اثبات کردند هر دو طرف می توانند با یکدیگر به خوبی همکاری کنند. پنجشنبه گذشته مقامات رژیم صهیونیستی تشکیلات خودگردان فلسطین و اردن قراردادی را برای ساخت کانالی از دریای سرخ به بحر میت امضا کردند. در مرحله اول، اسرائیل به تشکیلات خودگردان فلسطین هر ساله ٣٣ میلیون متر مکعب آب بیشتر برای تأمین نیازهای غزه و کرانه باختری رود اردن خواهد فروخت. در همین حال، فلسطینی ها اجازه خواهند یافت اولین نیروگاه برقی خود را در جنین تأسیس کنند. در اقدامی اعتماد ساز، اسرائیل تمهیدات امنیتی در حرم شریف را کاهش داده و به هزاران فلسطینی ساکن کرانه باختری رود اردن اجازه داد در این مکان نماز جمعه برگزار کنند.

اما هیچ یک از این حوادث از اهمیت بسیار بالای یک حمله نمادین به حرم شریف برخوردار نبودند. اوفیر آکونیس، وزیر علوم و متعلق به حزب دولتی لیکود از یک “حمله راهبردی” سخن به میان آورد.
ف
حرم شریف در سال ١٩٦٧ به دست اسرائیل فتح و ضمیمه شد. اما به علت اهمیت و ارزش بالای مذهبی این مکان برای بیش از یک میلیارد مسلمان در سراسر جهان، اسرائیل مدیریت مسجد الاقصی را به وقف واگذار کرد – یک نهاد مذهبی که تحت الحمایه خانواده سلطنتی اردن به شمار می رود. با این حال پلیس اسرائیل تا کنون کنترل های امنیتی ضعیفی را در ورودی این منطقه انجام داده است.
بالا گرفتن تنش ها، خطری برای معاهدات صلح با اردن و مصر به شمار رفته و تا حد زیادی روابط را با دیگر کشورهای دارای اکثریت مسلمان پیچیده و دشوار می کند – به ویژه ترکیه. ترس و نگرانی مسلمانان فلسطین از قصد و تمایل اسرائیل برای به دست گرفتن کنترل کامل حرم شریف، نابودی این مسجد و ساخت یک معبد جدید در جایی که به زعم صهیونیست ها در گذشته دو معبد یهودی قرار داشته، بارها و بارها در گذشته باعث بروز موج های خشونت جدی شده است.
این سوء ظن های آنان اکنون پس از آن که کابینه اسرائیل تصمیم گرفت از آغاز هفته آینده بار دیگر به وزرای دولتی اجازه بازدید از حرم شریف بدهد، بیش از پیش تشدید شده است. نخست وزیر بنیامین نتانیاهو پس از آغاز موجی از خشونت ها در دو سال پیش این امر را ممنوع کرده بود.
نخست وزیر در روز جمعه تلاش کرد تا اوضاع را آرام کند و گفت شرایط موجود را حفظ می کند. برای اولین بار از مدت ها پیش محمود عباس، رئیس دولت خودگردان فلسطین بلافاصله اعلام موضع کرد. او بیانیه ای منتشر و در آن این حمله را محکوم کرد. عباس همچنین از نتانیاهو خواست تا دسترسی به حرم شریف را مسدود نکند.
در همین حال گیلاد اردان، وزیر امنیت داخلی به تنش ها دامن زد. او در مدت کوتاهی پس از حمله از صحنه جرم بازدید کرد. تصاویر یک وزیر ارشد اسرائیلی که همراه با پلیس به شدت مسلح وارد حرم شریف شده، در طرف فلسطینی ها باعث نارضایتی بسیاری گردید. همچنین سخنان وی مبنی بر مسدود کردن دسترسی به این کوه تا زمان اتخاذ “اقدامات امنیتی مناسب” و کنترل کامل اوضاع از سوی پلیس اسرائیل، کمکی به آرام شدن اوضاع نکرد. نگرانی های بسیاری بابت وقوع اقدامات خشونت آمیز جدید در تظاهرات مردمی یا تکرار این حملات وجود دارد.

چاپ نوشتار