تاریخ: ۱۰:۵۱ :: ۱۳۹۶/۰۴/۲۲
بحث و جدل روسیه، آمریکا و سوریه بر سر حضور مستشاران آمریکایی در مناطق مشمول آتش بس در سوریه

رائد جبر

الحیات انگلستان

در میان تلاش ها برای تمرکز بر دو موضوع «یکپارچه کردن رویارویی با تروریسم و روند اصلاح قانون اساسی سوریه» در مذاکرات ژنو که روز دوشنبه آغاز شد، روسیه تلاش می‌کند از فرصت ایجاد شده پس از توافقنامه آتش بس در مناطق جنوبی سوریه در این راستا بهره برداری کند و پرونده های دیگر مربوط به حل و فصل سیاسی در سوریه را به پیشرفت در این دو زمینه ربط دهد. سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه روز دوشنبه گفت مسکو از اجرای موفقیت آمیز توافق آتش بس بهره برداری و تلاش خواهد کرد فرصت های بیشتری برای همکاری با ایالات متحده برای حل مناقشه سوریه پیدا کند. وی افزود: «بر این اساس تلاش خواهیم کرد گام های بیشتری به جلو برداریم». او افزود روسیه در تماس دائم با مسئولان آمریکایی درباره مناقشه در سوریه است و امیدواریم بتوانیم به توافقنامه آتش بس در دیگر مناطق این کشور دست یابیم.
یک منبع نزدیک به وزارت دفاع روسیه بخشی از جزئیات توافقنامه «آتش بس جنوب» را که ولادیمیر پوتین و دونالد ترامپ روسای جمهور روسیه و آمریکا روز جمعه گذشته در دیدار خود در هامبورگ آلمان اعلام کردند، فاش کرد. این منبع به روزنامه «الحیات» گفت «اختلافی بین مسکو و واشنگتن درباره ترتیبات اوضاع در مناطق جنوبی سوریه وجود ندارد ولی گفتگو درباره جزئیات به منظور مشخص کردن ترتیبات نهایی هنوز آغاز نشده است». وی افزود رایزنی ها، حول محور ایجاد مناطق عاری از تنش در جنوب سوریه، و حول محور طرفی دور خواهد زد که مامور نظارت بر آتش بس در این مناطق خواهد بود. وی افزود «این توافق وجود دارد که روسیه نیروی ضامن باشد و این کشور آماده است صدها نیروی پلیس نظامی به این منطقه اعزام کند».
به گفته این منبع روس، بخشی از رایزنی ها در خصوص تعداد و ساز و کار فعالیت نیروهای روس و ماهیت حضور آمریکا در منطقه خواهد بود به ویژه که «واشنگتن بر حضور در میدان از طریق مستشاران نظامی پافشاری می‌کند ولی روسیه تمایلی به این مسئله ندارد زیرا دولت سوریه نمی‌خواهد حضور نظامی آمریکا در سوریه گسترش یابد».
این منبع تاکید کرد «این موضع مورد اختلاف نیست بلکه محور رایزنی ها بین دو دیدگاه است». وی همچنین افزود گفتگوهایی درباره تمایل اسرائیل برای ایجاد «منطقه حائل» در داخل خاک سوریه بدون مداخله مستقیم اسرائیل صورت گرفت و روسیه باور دارد تل آویو «در نهایت نقش روسیه را به عنوان نیروی ضامن در توافقنامه آتش بس خواهد پذیرفت».
محافل دیپلماتیک روس گفتند توافق روسیه و آمریکا (درباره جنوب سوریه) تاثیری مثبت بر آغاز دور جدید مذاکرات در ژنو داشته است. الکسی بروداوکین نماینده دائم روسیه در مقر اروپایی سازمان ملل متحد در ژنو گفت مسکو امیدوار است در مذاکرات ژنو پیشرفت به دست آید. وی افزود استفان دی میستورا فرستاده سازمان ملل متحد به سوریه «ما را از برنامه ها و افکارش و این که چگونه قصد دارد این مذاکرات را به پیش ببرد و با طرف های شرکت کننده در آن تعامل کند،‌ آگاه کرد. همه آنچه دی میستورا گفت با استقبال و حمایت نمایندگان کشورهای عضو شورای امنیت سازمان ملل در ژنو مواجه شد. ما امیدواریم پیشرفت قابل ملاحظه ای به دست آید».
این دیپلمات روس افزود مذاکرات ژنو بر دو موضوع «یکپارچه کردن تلاش مقامات سوری و مخالفان در زمینه مبارزه با تروریسم،‌ و روند اصلاح قانون اساسی» متمرکز خواهد بود. وی اصلاح قانون اساسی سوریه را کلید و مبنای هر موضوع دیگری در روند حل و فصل سیاسی بحران سوریه دانست.
در این میان سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه بر حمایت مسکو از تلاش ها با هدف یکپارچه کردن صفوف مخالفان سوری و آغاز همکاری بین نیروهای نظام سوریه و مخالفان در جنگ با تروریسم تاکید کرد. لاوروف روز دوشنبه گفت مسکو از تلاش های مخالفان سوری مورد حمایت «مسکو» و «قاهره» و «ریاض» برای دستیابی به موضعی یکپارچه در مذاکرات ژنو استقبال می کند. وی به موافقت «هیئت عالی مذاکرات» با شرکت در رایزنی های فنی که نماینده سازمان ملل در امور سوریه در آستانه دور جدید مذاکرات ژنو انجام داد اشاره کرد و این اقدام «هیئت عالی» را «نقطه عطف مهمی در دیدگاه های هیئت عالی در خصوص اجرای قطعنامه های شورای امنیت دانست». وزیر امور خارجه روسیه ابراز امیدواری کرد «این تغییر موضع ناشی از نفوذ بازیگران خارجی باشد که برای حل و فصل بحران سوریه به گروه مخالفان وابسته به ریاض دل بسته اند».
لاوروف بر این موضع روسیه تاکید کرد که «دو رویکرد اصلی مذاکرات باید اصلاح قانون اساسی و مبارزه با تروریسم باشد و در عین حال دو موضوع دیگر یعنی برگزاری انتخابات و تشکیل دولت انتقالی نیز که جزء پیشنهادهای چهارگانه دی میستورا است، نباید نادیده گرفته شود». وی موضوع برگزاری انتخابات را به اصلاح قانون اساسی مرتبط دانست و گفت «قانون اساسی جدید سوریه باید پاسخگوی انتظارات همه گروه های قومی و مذهبی و سیاسی در سوریه و تضمین کننده توازن منافع همه این گروه ها باشد».
لاوروف گفت روسیه و آمریکا «به تلاش ها برای مشخص کردن جزئیات رژیم آتش بس در مناطق عاری از تنش در جنوب سوریه در استان های درعا و قنیطره و سویداء ادامه می دهند». وی تاکید کرد «تثبیت آتش بس در این مناطق نیازمند تلاش های جدی خواهد بود».
به گفته لاوروف، مسکو و واشنگتن با همکاری طرف اردنی توافق کردند یک مرکز نظارت در امان (پایتخت اردن) برای هماهنگ کردن همه جزئیات رژیم آتش بس تشکیل دهند. این مرکز به طور مستقیم با گروه های مخالف سوری و نیروهای دولت سوریه در تماس خواهد بود. لاوروف همچنین ابراز امیدواری کرد موفقیت های مرتبط با آرام شدن اوضاع در جنوب سوریه و تحولات چشمگیری که در چارچوب مذاکرات آستانه به منظور ایجاد سه منطقه عاری از تنش دیگر صورت گرفت،‌ به افزایش کارآیی جنگ با تروریسم کمک کند. وی گفت کشورش «به لطف حضور نظامی خود و از طریق نیروی هوایی اش،‌ از تلاش های مشترک دولت و مخالفان سوری برای مبارزه با گروه های تروریستی حمایت خواهد کرد».
این وزیر روس تایید کرد پیشرفت هایی در زمینه ترسیم مرزهای سه منطقه دیگر عاری از تنش (علاوه بر مناطق جنوبی سوریه) به دست آمده است. وی افزود کشورهای ضامن آتش بس در سوریه (شامل ترکیه، روسیه و ایران) «به توافق نهایی بر سر مرزهای دو منطقه عاری از تنش در حمص و غوطه شرقی بسیار نزدیک شده اند و مذاکرات درباره ایجاد منطقه عاری از تنش در استان ادلب نیز ادامه دارد». لاوروف خاطرنشان کرد مسکو آماده همکاری با واشنگتن است و از مشارکت فعالانه آمریکا در تلاش ها با هدف توسعه دیدگاه مربوط به مناطق عاری از تنش استقبال می کند.

چاپ نوشتار